pomoc drugacicima iz PBGS

Dobrodošli na moj blog

09.05.2009.

završni iz hemije - IV dio

32. Proteini : - struktura proteina (primarna, sekundarna, tercijarna, i kvatenarna)

Proteini spadaju u grupu najslozenijih organskih spojeva i imaju preko 100 molekula aminokiselina vezanih peptidnom vezom. postoje: primarna, sekundarna, tercijarna i kvartarna struktura.

  • primarna struktura predstavlja redoslijed vezanja molekula i broj molekula aminokiselina koje grade protein. Molekuli proteina u vodenom rastvoru su savijeni ili naborani. Svaki atom ima odredjenu funkciju u obavljanju slozenih bioloskih procesa.
  • sekundarna struktura zavisi od hidrogenovih veza koje nastaju izmedju karboksilne i amino grupe u peptidnoj vezi. Hidrogenove veze mogu biti unutar jedne molekule proteina (intramolekulske veze) i one stabiluzuju strukturu koja se zove  -helix (oblik zavojnice). Ako hidrogenova veza nastaje izmedju razlicitih molekula (intermolekulska veza) onda ona stabilizuje naboranu strukturu u molekulu proteina koja se  naziva -konfiguracija. sekundarna struktura odredjuje vrstu proteina tako da postoje fibrinalni (vlaknasti) i globularni (kuglasti) proteini.
    Najpoznatiji vlaknasti protein je karotin koji ulazi u sastav dlaka, noktiju, koze itd. globularni proteini su krvna plazma, bjelance jajeta, enzimi...
  • tercijarna struktura zavisi ne samo od hidrogenove vec i nekih drugih veza koje nastaju izmedju molekula (lanaca) proteina, te veze mogu biti: hidrogenova(1), disulfidna(2), veza se moze javiti izmedju razlicito naelektrisanih atomskih grupa (3) i izmedju dvije hidrofobne grupe atoma(4). disulfidna veza je kovalentna, ostale su slabije ali ih je dosta. Sve veze stabilizuju odredjene strukture.
  • kvarterna struktura nastaje vezanjem vise lanaca proteina pomenutim vezama

Spomenute strukture proteina se zovu nativne konformacije.

                      - podjela proteina

  • albumini (u biljkama i zivotinjama; poznati su- ovoalbumin-u jajetu, serumalbumin - u krvnoj plazmi, laktoalbumin - u mlijeku),
  • globulini (nalaze se u albuminima; poznati su - serumglobulini, ovoglobulini, laktoglobulini, tireoglobulini, miozin, mioglobin),
  • glijadini (u biljkama; poznati su- glijadin - u psenici, zein - u kukuruzu),
  • glutelini (u zitaricama),
  • skleroproteini (u zastitnim i potpornim tkivima; dijele se na: kolagene, elastine, fibroini, keratine, histone, retikuline)

                      - hemijske osobine proteina

rastvorljivost (zavisi od vrste proteina),

stereoizomerija (imaju je proteini u ciji sastav ulaze aminokiseline sa hirealnim c atomom), izoelektricna tacka (zavisi od broja amino i karboksilnih grupa, diamino kiselina i dikarboksilnih grupa. sve one mjenjaju izoelektricnu tacku),

denaturisanje (proces promjene sekundarne i tercijarne strukture, bez promjene hemijske strukture)

- hemijske reakcije - reakcije peptidne veze ili pojedinih aminokiselina.

Najvaznije su: biuretska reakcija (za dokazivanje peptidne veze), ksantoproteinska reakcija (reagovanje sa nitratnom kiselinom), cisteinska reakcija (dokazivanje proteina koje imaju sumpor u sastavu).

                      - proteini u prehrani

Proteini su u ishrani neophodni za izgradnju i obnovu tkiva

33. Enzimi : - Šta su ?

Naziv enzim potiče od grčke riječi (enzyme - kvasac), tvar koja izaziva vrenje, to su tvari biološkog porijekla koje katalizuju većinu biohemijskih procesa u ćelijama živih organizama pa se zbog toga još nazivaju i biokatalizatori.

                     - podjela

Podjela se vrši prema reakciji koju katalizuju. Dijele se na: oksidoreduktaze, transferaze, hidrolaze, lijaze, izomeraze i ligaze.

                     - imena

Za nazive enzima koristi se IUB - ova (Međunarodna biohemijska unija), prema ovoj nomenklaturi enzimi se označavaju brojevima koje imaju 4 cifre razdvojene tačkama. Prvi broj označava osnovnu grupu enzima kojoj pripadaju. Pored IUB - ovih naziva upotrebljavaju se i trivijalni nazivi.

09.05.2009.

završni iz hemije - III dio

26. Stereoizomeri i optička aktivnost.

Stereoizomerija je vrsta izomerije uzrokovana različitim prostornim rasporedom atoma ili skupina atoma u molekulu.

Optička aktivnost ogleda se u zakretanju ravni polarizujuće svjetlosti.

      - hiralni ili asimetrični ugljikov atom

Hiralni ili asimetrični ugljikov atom je atom za koji su vezana četiri različita atoma ili skupine atoma.

 

      - stereozomeri

Stereoizomeri su spojevi koji imaju isti način i sljed povezivanja atoma ili skupina atoma u molekulu ali je njihov raspored različit.

      - enantiomeri

Enantiomeri su izomeri koji su jedan drugom ogledalne slike.

      - racemat

Racemat je smjesa jednakih količina enantiomera. Ona je optički inaktivna.

      - konfiguracija,

Konfiguracija je razmještaj skupina atoma nekog spoja u prostoru.

      - apsulutna konfiguracija

Apsolutna konfiguracija je konfiguracija u kojoj su skupine atoma nekog spoja poredane po pravilima prioriteta.

      - relativna konfiguracija

Relativna konfiguracija podrazumijeva R i S konfiguracije.

-      ako su skupine 1,2 i 3 poredane u smijeru kazaljke na satu onda se takva konfiguracija označava slovom R (lat. – reetus - desno)

-      ako su skupine 1,2 i 3 poredane u smijeru suprotnom od kazaljke na satu onda se takva konfiguracija označava slovom S (lat. – sinster - lijevo)

Također podrazumijeva i L i D konfiguraciju.

-      D – desno zakrećuća tvar – zakreće ravan polarizovane svjetlosti u smijeru kazaljke na satu (+)

-      L – lijevo zakrećuća tvar – zakreće ravan polarizovane svjetlosti u smijeru suprotnom od kazaljke na satu (-).

 

27. Lipidi : - Šta su? nalaženje u prirodi, dobijanje

Lipidi su estri alkohola i karboksilnih kiselina. Nalaze se u biljnim i životinjskium organizmima. Dobivaju se esterifikacijom odgovarajućeg alkohola i masne (karboksilne) kiseline.

                   - hemijske osobine

                   - fizičke osobine

                   - podjela, prosti, složeni

Prema tome šta se dobiva hidrolizom lipidi se dijele na proste i složene.

Prosti lipidi hidrolizom daju alkohole i monokarboksilne (masne) kiseline. U njih spadaju:

  Gliceridi (masti i ulja) – esteri glicerola i viših masnih kiselina.

  Ceridi (voskovi) – esteri viših masnih kiselina i viših jednohidroksilnih alkohola.

  Steridi – esteri alkohola iz grupe sterola i viših masnih kiselina.

Složeni lipidi hidrolizom, pored alkohola i kiselina, daju i druge spojeve. Prema tim sastojcima se i nazivaju:

  Fosfolipidi (fosfatidi) – sadrže fosfatnu kiselinu.

  Glukolipidi – sadrže karbohidrate, najčešće glukozu i galaktozu.

  Sulfolipidi – sadrže sulfatnu kiselinu.

                   - prosti lipidi (gliceridi, steridi.ceridi, fosfolipidi, glukolipidi,sulfolipidi)

Gliceridi (masti i ulja)

 

Masti i ulja su esteri glicerola i masnih kiselina čija je opća formula:

 

 

 

CH2 – OOC – R1

 ł

CH  – OOC – R2

 ł

CH2 – OOC – R3  

Nazivaju se gliceridi ili acigliceroli. Mogu biti prosti ili mješoviti.

Kod prostih glicerida hidroksilne grupe u glicerolu su esterifikovane istom kiselinom, npr.:

 

Text Box: Gliceridi se nazivaju prema kiselini koja ulazi u njihov sastav. U sastav ovog glicerida ulazi stearinska (oktadekan) kiselina , pa se naziva tristearin.CH2 – OOC – C17H35

 ł

CH  – OOC – C17H35

 ł

CH2 – OOC –  C17H35

 

 

  Kod mješovitih glicerida hidroksilne grupe u glicerolu su esterifikovane različitim kiselinama, npr:

Text Box: U sastav ovog glicerida ulaze oleinska, stearinska i palmitinska kiselina pa je naziv glicerida oleostearopalmitin. 

CH2 – OOC – C17H33

 ł

CH  – OOC – C17H35

 ł

CH2 – OOC –  C15H31

 

U sastav masti i ulja ulaze samo kiseline sa parnim brojem atoma karbona. Najčešće zasićene kiseline su:

 

C15H31 – COOH     - heksadekan kiselina (palmitinska)

 

C17H35   – COOH    - oktadekan kiselina (stearinska)   

 

Od nezasićenih kiselina značajnije su: palmitooleinska i oleinska kiselina

U ishrani čovjeka važnu ulogu imaju „bitne kiseline“. To su kiseline koje organizam ne može sintetizovati pa se moraju unositi putem ishrane. To su linolna i linoleinska kiselina.

Razlike između masti i ulja:

- masti  - imaju zasićene kiseline u svom sastavu

             - čvrsto agregatno stanje

             - najčešće životinjskog porijekla

- ulja  - imaju nezasićene kiseline u svom sastavu

          - tečno agregatno stanje

          - najćešće biljnog porijekla

Hidrolizom masti i ulja uz djelovanje baza alkalnih metala nastaje glicerol i alkalne soli viših masnih kiselina – sapuni. To je reakcija saponifikacije.

 

 

 

 

Text Box: CH2 –OH
ł
CH – OH
ł
CH2 – OHText Box:   +  3C17H35 COONa
natrijum – stearat
(sapun)

CH2 –OOC – C17H35                                                    

 ł

CH – OOC – C17H35             + 3NaOH   ð                                                     

 ł                                                          

CH2 – OOC – C17H35

 

        tristearin                                                 glicerol

Ceridi

- esteri viših masnih kiselina i viših jednohidroksilnih alkohola

- voskovi biljnog porijekla – karuba vosak

- životinjski voskovi – cetacecum vosak, lanolin, pčelinji vosak

Steridi

- esteri alkohola iz grupe sterola i viših masnih kiselina

- najvažniji alkoholi koji ulaze u sastav sterida – holesterol, ergosterol

Fosfolipidi

- pored alkohola i masnih kiselina sadrže fosfatnu kiselinu

- najvažniji – kefalini, lecitini, serin fosfolipidi

 

Glukolipidi

- pored alkohola i masnih kiselina sadrže karbohidrate, najčešće glukozu i galaktozu.

- poznatiji – cerebrozidi (izolovani iz mozga), nevroni

Sulfolipidi

- pored alkohola i masnih kiselina sadrže sulfatnu kiselinu            

28. Sapuni : - Šta su? Kako nastaju? Reakcija nastanka.

Sapun kakav poznajemo u domacinstvu je smjesa natrijevih soli i masnih kiselina. Dobije se alkalnom hidrolizom masti, odnosno kuhanjem biljnog ulja ili zivotinjske masti s rastvorom natrijeva hidroksida.

Sapuni su soli masnih kiselina. Masne kiseline  najcesce imaju 16 ili 18 ugljikovih atoma vezanih u nerazgranati lanac. Ugljikovodicni lanas (rep) cini hidrofobni, a karboksilna grupa (glava) hidrofilni dio molekule sapuna. Hidrofobni (rep) dio nastoji smanjiti kontaklt s vodom , dok hidrofilni dio (glava) nastoji ostvariti sto bolji kontakt s vodom. Zato se u vodenom rastvoru molekula sapuna spontano slazu u micele.

                    - micele

Micele su električno nabijene koloidne čestice sastavljen od nakupina velikih molekula, kao što su, primjerice, sapuni i površinski aktivne tvari. U vodenim otopinama, hidrofilni krajevi ovakvih molekula su na površini micele, dok se hidrofobni kraj (obično ugljikovodikov lanac) usmjerava prema središtu.

-         Kako sapun pere?

-          

Sapun pere tako da njegovi nepolarni dijelovi udju u cestice masnoce a polarno ostanu okrenutu prema van. Trljanem tkanine ili povrsine koze u toploj vodi s rastvorom sapuna velike se cestice masnoca razlazu na manj, pa nastaje emulzija koja se sastoji od micela u kojima je kapljica masnoce okruzena monomolekularnim slojem molekula sapuna. Tako se masnoce prevode u stabilnu emulziju koja se moze isprati u vodi. Emulzija je stabilna zato sto micele imaju negativan naboj pa se medjusobno odbijaju.

 

29. Površinski aktivne supstance, tenzidi, deterdženti.

Supstance koje smanjuju napetost povrsine nazivaju se tenzidi (lat. Tensio = napetost) za koje se kod nas udomacio naziv deterdzenti. Vecino se proizvode iz derivata nafte. Njihove molekule su po strukturislicne molekulama sapuna, tj. Sadrze hidrofobni ugljikovodicni lanac i hidrofilnu karboksilnu grupu. Mehanizam djelovanja deterdzenata je isti kao kod sapuna.

 

30. a) aminokiseline : - esencijalne i najznačajnije

Nezamjenjive ili esencijalne amk.su one koje ne moze organizam sintetizovati i moraju se unosit putem hrane, a to su: metionin, treonin, fenilalanin, triptofan, histidin, arginin

    b) kiselinsko – bazna svojstva aminokiselina

kisele _imaju vise karboksilnih nego amino grupa

bazne-imaju vise amino nego karboksilnih grupa

od molekula aminokiselina nastaje dvoopolni jon

prema kiselinama se ponasaju kao baze :reakcija 49 str.lilic

prema bazama se ponasaju kao kiseline.reakcija 49 str.lilic

    c)reakcije aminokiselina

 -aminoki.reaguju sa kiselinama i nastaju soli:50,lilic

 -sa bazama takođe daju soli.50,lilic

 -sa alkoholima grade estre50,lili

 -reaguju sa mnogim otrovnim tvarima I tako ih udaljavaju iz oraganizma, vrse detoksikaciju       organizma.50,lilic

 

31. Peptidi : - struktura peptida

-oligopeptidi (u sastavu imaju 2-10 molekula aminokiselina): karnazin, glutation, faloidin

-polipeptidi (hidrolizom molekula polipeptida dobiva se 10-100 molekula aminokiselina             

 

09.05.2009.

završni iz hemije - II dio

15. Aldehidi : - Šta su aldehidi ? Kako se dobivaju?

Spojevi kod kojih je karbonilna grupa vezana za jednu alkil ili aril grupu i jedan atom hidrogena.

Aledhidi se dobivaju oksidacijom primarnih alkohola.

- imenovanje

Nazivi aldehida se izvode iz naziva određenih alkohola sa istim brojem C- atoma. Naziv se dobiva tako što se od naziva alkohola odbije nastavak –OL I doda nastavak –AL (npr. Etanol-etanal).

- metanal

dobija se oksidacijom metanola, bezbojan gas oštrog mirisa, hlađenjem prelazi u bezbojnu tečnost, najpostojaniji je 40% vodeni rastvor - formalin;

                    - etanal - dobija se oksidacijom etanola, ind. se dobija iz etina, bezbojna tečnost, djeluje na                                                                                                                                                                                sluzokožu i draži kašalj,

 

 16. Ketoni : - Šta su ketoni ? Kako se dobivaju ?

Ketoni - spojevi kod kojih je karbonilna grupa vezana za dvije alkil grupe; dobivaju se oksidacijom sekundarnih alkohola, a mogu se dobiti i dehidrogenizacijom sekundarnih alkohola (oduzimanje hidrogena

                     - imenovanje

Po IUPAC - ovoj nomenklaturi ketoni dobivaju naziv tako što se od odg. alokoholaodbije nastavak -ol i doda nastavak -on, naziv se daje na osnovu naziva alikl grupe.

                     - hemijska svojstva

Ketoni stupaju u hemij. reakcije adicije na isti način kao i aldehidi, sa alkoholima grade acetale i poluacetale, oksidacija ketona se vrši mnogo teže, nego kod aldehida.

                     - aceton

Aceton se dobija suhom destilacijom kalcijum-acetata, može se dobiti iz etan kiseline (sirćetna kiselina), to je bezbojna tečnost karakterističnog mirisa,mioješa se sa vodom u svim omjerima, najbolji je rastvarač.

 

17. Karboksilne kiseline : Šta su ? Kako se dobivaju ?

To su kiseline koje imaju karakterističnu - funkc. grupu -COH, karbonilna grupa je vezana za hidroksilnu grupu -OH i alkil radikal.

                       - podjela

Prema broju karboksilnih grupa dijele se na: monokarboksline, dikarboksilne i polikarboksilne.

                       - hemijske osobine

Karboksilna grupa je izrazito polarna, visoke tačke topljenja i ključanja zbog jakih vodikovih veza.

 

 

                            - najvažnije kiseline, o njima

·        Metan - kiselina ili mravlja (H-COOH)

To je najjednostavnija karb. kiselina, bezbojna, oštrog mirisda, u dodiru sa kožom izaziva pliokve, soli mravlje kiseline se nazivaju formijati, zagrijavanjem sa koncentrovanom kiselinom u vodi se rastvara.

·        Ocetna ili etan - kiselina (CH3COOH)

U prirodi se nalazi u obliku estera ili slobodna, u ind. se dobija iz etina uz katalizator, vodeni rastvor koncentracije 60 - 70% je esencija, vodeni rastvor 3 - 5% je sirće - ocat, značajna je u ind. jer koristi za proizvodnju acetona, boja, lakova, plastičnih masa, lijekova i td., soli sirćetne kiseline se nazivaju acetati.

·        Butan - kiselina ili maslačna (C3H7-COOH)

Nalazi se u maslacu, odakle potiče neugodan miris užeglog maslaca.

·        Propan - kiselina ima baktericidna svojstva, služi kao konzervans za pekarske proizvode.

 

18. Anhidridi karboksilnih kiselina.

Sadrže dvije acilne grupe međusobne vezane atomom ksigena. Oni koji sadrže 2 JEDNAKE acilne grupe, zovu se simetrični, a oni koji su sastavljeni od više RAZLIČITIH acilnih grupa su asimetrični. Formalno se dobivaju oduzimanjem vode iz dviju molekula vode. Velike količine anhidrida acetne kiseline koriste se za proizvodnju aspirina, tj. acetilsalicilne kiseline. Čisti andhidridi su neutralna jedinjenja.

 

19.Organski spojevi sa nitrogenom. Amini : - Šta su ? Kako se dobivaju ?

Vrlo su značajni, posebno u živim bićima (aminokiseline). Atom nitrogena može graditi 2 funkcionalne grupe:

a)    Nitro grupu – nitro spojevi

b)    Amino grupu - amini

Amini su derivati amonijaka NH3. Dobivaju se zamjenom jednog, dva ili tri  hidrogena u amonijaku sa karbohidrogenovim radikalima (primarni, sekundarni, tercijarni).

                         - anilin

Najznačajniji i najjednostavniji aromatični amin, nalazi se u katranu kamenog uglja, dobija se

1. iz nitrobenzena, redukcijom i

2. iz fenola, djelovanjem NH3, uz katalizator.

To je bezbojna uljasta tečnost, njegove pare su otorvne ako se udišu u velikim količinama, anil (španska riječ INDIGO), korisit se za dobivanje niza boja - anilinske boje, proizvodnju lijkova, kao raketno gorivo.

Amidi : - Šta su ? Kako se dobivaju ?

Ako se karboksilna gruopa u karb. kiselinama zamjeni sa amino - grupom dobivaju se amidi. Dobivaju se djelovanjem NH3 na kis. hloride.

- karbamid, urea

To je amid karb. kiseline, H2CO3 koji nastaje zamjenom obje -OH grupe u molukulu kiselibne sa amino grupom. Nastaje kao krajnji produkt metabolizma. Sinmtetički se dobiva iz CO2 i H2O. Urea je bijela kristalna tvar, lahko rastvorljiva u vodi. Korisit se kao umjetno gnojivo.

 

20. Estri : - Šta su? Kako se dobivaju?

Esteri su derivati karboksilnh kiselina. Nastaju reagovanjem kislina i alkohola. Esteri su dosta rasprostranjeni i značajni. Mnogi se nalaze u voću i cvijeću, daju im ugodan miris.

                              - reakcija esterifikacije

-Nastaju reagovanjem kislina i alkohola, a ta reakcija se zove esterifikacija. Esterifikacijom se pored estera izdvaja i voda. Nastala voda omogućuje reagovanje estera sa vodom, reakcija saponifikacije. Ovo je povratna ili reverzibilna reakcija.

                              - anorganski estri, glicerolski trinitrat

Pored organskih postoje i neorganski esteri a najpoznatiji je Glicerolski trinitrat (Nitroglicerin )

To je uljana tecnost koja pri slabom udaru lako eksplodira. To je posljedica hemijske reakcije pri kojoj se oslobađa velika kolicina energije uz nastanak dosta gasova. Nastali gasovi se naglo šire i izazivaju eksploziju.

 

21. Ugljikohidrati : - pojam,

Ugljikohidrati su spojevi biljnog i životinjskog porijekla koji u svom sastavu imaju C, H, O

Opća formula je Cn(H2O)n, H i O imaju isti omjer kao u vodi. Proizvode ih zelene biljke i neke alge procesom fotosinteze, iz CO2 i vode pomoću svjetlosti. Tako se energija sunčeve svjetlosti pohranjuje u obliku ugljikohidrata, energijom bogatih spojeva

                              - reakcija fosfosinteze

svjetlost

xCO2 + xH2O  (CH2O)x + xO2

                              - podjela

Dijele se na: monosaharide, oligosaharide i polisaharide.

 

22. Monosaharidi : - Šta su ? Podjela na osnovu funkcionalne skupine i na osnovu broja prisutnih C atoma.    

Monosaharidi - po građi najjednostavniji, hemij. reakcijama se ne mogu razgraditi na jednostavnije. Dijele se na: trioze, tetroze, pentoze i heksoze. Najvažnije su heksoze - C6H12O6. Sastoje se od 6 atoma C u molekuli, a to su glukoza i fruktoza.

                               - glukoza

Glukoza (C6H12O6) - grožđani šećer, aldoheksoza, bijela kristalna tvar, lahko rastvorljiva u vodi, nalazi se u svim slatkim plodovima (grožđe, smokve), "krvni šećer" zbog prisustva u ljudskoj krvi.

 

 

 

                               - fruktoza

Fruktoza (C6H12O6) - voćni šećer, ketoheksoza, nalazi se u nektaru cvjetova, biljnim sokovima, a ima je u zelenom lišću, voću i medu. Ulazi u sastav saharoze i nekih polisaharida.

 

23. Aminošećeri.

Aminošećeri - heksoze kod kojih je na drugom atomu C hidroksilna grupa zamijenjena sa amino

(-NH2) grupom, u organizmu se nalaze kao sastojci složenih proteina - glukoproteida. Najpoznatiji su: aminoglukoza i aminogalaktoza.

 

24. Disaharidi : - Šta su?

Disaharidi su organski spojevi u kojima su dvije monosaharidne jedinice medusobno vezane glikozidnom vezom.Dobro su rastvorivi u vodi i daju sladak okus. Monosaharidne jedinice se vezu medusono glikozidnim vezama.

       - tipovi vezivanja monosaharidnih jedinki, tip I i tip II, redukujući i neredukujući šećeri

Postoji α 1,4 glikozidna veza.Kod te veze se prvi, odnosno anomerni C atom jedne molekule vezuje sa 4. atomom druge molekule.Poslije te veze ostaje slobodna jedna aldehidna skupina i zato su spojevi sa ovom vezom REDUKUJUCI.

 Postoji i α 1,6 , kod koje se anomerni C atom jedne molekule vezuje sa 6. atomom druge molekule.Poslije ove veze NE ostaje slobodna nijedna aldhidna skupina,pa su zato spojevi sa ovom vezom NEREDUKUJUCI.

                         - laktoza

Laktoza (C12H22O11) - mliječni šećer, koji se sastoji od 1 molekule glukoze i 1 molekule galaktoze, u organizmu prelazi u glukozu, redukujući šećer, molekule glukoze i galaktoze su vezane preko glikozidne veze, nalazi se u majčinom mlijeku 3-7%, kao i u mlijeku svih sisara, dobija se iz mlijeka, nakon odvajanja masti ostaje surutka, iz koje se isparavanjem dobija mliječni šećer, manje je sladak od saharoze, upotrebljava se kao dijetalna hrana i kao hrana mladunčadima, s kvascem ne previre, laktozu razlažu fermenti raznih bakterija i nastaje mliječna kiselina.

                         - maltoza

Maltoza (C12H22O11) - sladni šećer, nalazi se u pivskom sladu, u crijevima nastaje kao produkt razlaganja šećera, u sastav ulaze 2 molekule glukoze.

                         - saharoza

Saharoza (C12H22O11) - neredukujući šećer, nastaje vezanjem molekule glukoze i fruktoze preko -OH grupa na anomernim atomima C, kuhanjem sa razblaženom HCl hidrolizuje se na osnovne sastavne dijelove - glukozu i fruktozu, hidrolizom daje invertni šećer - med (zakreće se i u lijevu i u desnu stranu), u prirodi je mnogo rasprostranjen, u većim količinama se nalazi u šećernoj trsci i šećernoj repi, iz njih se dobiva, nalazi se gotovo u svim biljkama u većim ili manjim količinama, dobro se rastvara u vodi, a slabije u alkoholu, koristi se u domaćinstvu, za izradu slatkiša i niza proizvoda u prehrambenoj ind., vještački med, sokovi, džemovi i td.

 

 

25. Polisaharidi : - Šta su?

Polisaharidi su organski spojevi građeni 10 – 100 monosaharidnih jedinica povezanih u jednu molekulu glikozidnim vezama. Hemijskim reakcijama se mogu razloziti na monosaharide. Netopivi su u vodi, nisu slatkog okusa, nemaju redukujuca svojstva.

                            - škrob

Škrob – polisaharid koji sluzi kao skladiste energije u biljkama

Cvrsta supstanca, djelomisno rastvorljiv u vodi

Sastoji od nerazgranatog polisaharida Amiloze i razgranatog polisaharida Amilopektina.

                            - celuloza

Celulozanajrasireniji organski spoj u prirodi

Glavni satojak biljnih celija. Ima je u drvima, pamuku...

Celulozna vlakna sastoje od paralelno povezanih polisaharidnih lanacavodikovim vezama.

Ne koristi se u ishrani.

                           - glikogen

Glikogen – nalazi u misicima i jetri. On je rezervni polisaharid životinja.Kada je u krvi nivo glikoze smanjen, onda se dio GLIKOGENA razradi u glikozu.

<< 05/2009 >>
nedponutosricetpetsub
0102
03040506070809
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31

MOJI LINKOVI

MOJI FAVORITI
-

BROJAČ POSJETA
86374

Powered by Blogger.ba